Archeologen presenteren onderzoek grafheuvels Kroondomein Het Loo aan Koningin Beatrix

Op Kroondomein Het Loo bij de ‘Echoput’ groeven archeologen van de Universiteit Leiden en de gemeente Apeldoorn twee prehistorische grafheuvels op van rond 300 voor Christus. Vrijdag 2 november mochten ze de resultaten aanbieden aan Hare Majesteit de Koningin.

 

Archeoloog David Fontijn van de Universiteit Leiden overhandigt het boek 'Iron Age Echoes' aan H.M. de Koningin.

Archeoloog David Fontijn van de Universiteit Leiden overhandigt het boek 'Iron Age Echoes' aan H.M. de Koningin.

Grafheuvels

In de bossen van Kroondomein Het Loo liggen tientallen prehistorische grafheuvels, geclusterd in min of meer regelmatige ‘grafheuvellandschappen’. Dergelijke grafheuvellandschappen komen in heel Europa voor. In Nederland alleen al moeten er al meer dan 100.000 zijn geweest. Hoe en wanneer ze ontstaan zijn is echter nog niet duidelijk. Bekend is alleen dat ze uit de laatste drie millennia voor onze jaartelling stammen.

De Echoput

Om meer te weten te komen onderzochten Leidse archeologen onder leiding van dr. David Fontijn, met medewerking van Kroondomein Het Loo, twee grote grafheuvels en hun omgeving bij de ‘Echoput’ in Apeldoorn. Dit deden ze samen met de gemeente Apeldoorn en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Heide

De opgraving heeft veel informatie opgeleverd, vertelt Fontijn. De grafheuvels liggen op het hoogste punt van een natuurlijk heuveltje en zijn afgedekt met plaggen. Het terrein is mogelijk al vanaf het tweede millennium voor Christus een heide geweest, die werd opengehouden door de schapen van generaties prehistorische mensen. Maar rond 300 voor Christus besloot men een belangrijke persoon uit de gemeenschap te begraven op het hoogste puntje van een natuurlijke heuvel.

Tweelinggraven

Fontijn: ‘We kunnen vrijwel exact reconstrueren hoe onze voorouders met soms 10 kilo zware heideplaggen zorgvuldig een ronde grafheuvel met platform hebben gebouwd.’ Kort na de eerste begrafenis moet nog een persoon overleden zijn die op precies dezelfde manier begraven is. De onderzoekers spreken daarom van een tweelinggraf. De grafheuvels lijken zo op elkaar dat de doden waarschijnlijk in nauwe relatie tot elkaar stonden.

Ritueel en economie

De bouw van de heuvels moet het landschap flink verstoord hebben, maar na enkele tientallen jaren lijkt het terrein weer als weidegrond te zijn gebruikt. Kennelijk waren rituele en economische praktijken goed te verenigen in deze prehistorische gemeenschap.

Onderzoek en boeken

David Fontijn en collega’s publiceerden hun onderzoek in het boek Iron Age Echoes, prehistoric land management and the creation of a funerary landscape – The ‘Twin Barrowsat the Echoput in Apeldoorn (D. Fontijn, Q. Bourgeois en A. Louwen, eds, 2011).

Voor de Leidse archeologen was deze opgraving deel van een groot onderzoek naar de geschiedenis en rituele betekenis van prehistorische grafheuvels in Europa. Dit project heet Ancestral Mounds en is gefinancierd door NWO.

In 2013 verschijnt een boek voor het brede publiek: Echo’s uit de IJzertijd.

David Fontijn, Quentin Bourgeois en Arjan Louwen (Universiteit Leiden) en Masja Parlevliet (gemeente Apeldoorn) bij H.M. de Koningin

David Fontijn, Quentin Bourgeois en Arjan Louwen (Universiteit Leiden) en Masja Parlevliet (gemeente Apeldoorn) bij H.M. de Koningin

(2 november 2012)

Zie ook

Studeren in Leiden

Bachelor
Archeologie

Master
Archaelogy

Laatst Gewijzigd: 05-11-2012