Geschiedenis schrijven aan de hand van gospel en blues
Alumnus Guido van Rijn (1995) schreef zijn vierde boek: President Johnson’s Blues: African-American Blues and Gospel Songs on LBJ, Martin Luther King, Robert Kennedy and Vietnam 1963-1968.
Zeldzaam
President Johnson's Blues laat, aan de hand van een analyse van blues- en gospelnummers die sociale en politiek commentaar bevatten, zien hoe Afrikaanse Amerikanen tegen het presidentschap van Lyndon B. Johnson (1963-1969) aankeken. De teksten van deze vaak zeldzame platen, die nooit eerder systematisch zijn uitgeschreven, zijn vitale maar tot nu toe genegeerde bronnen van orale geschiedenis.
Johnson aanvankelijk populair
Toen vice-president Johnson in 1963 de omgebrachte president John F. Kennedy opvolgde, werd hij enthousiast onthaald door de blues- en gospelzangers; de meesten waren in de zuidelijke staten geboren en voelden zich verbonden met de nieuwe Texaanse president. Deze droeg er in belangrijke mate aan bij dat in 1964 weer een Civil Rights Bill door het congres werd goedgekeurd. De vruchten kon Johnson er echter niet lang van plukken. De gewelddadige botsing tussen zwarten en de politie in Selma, Alabama, bracht de behandeling van de Voting Rights Act (1965) in een stroomversnelling. Alabama, Alabama, why you wanna be so mean? You got my people behind a barbwire fence, now you’re trying to take my freedom away from me.i De belabberde toestand waarin de zwarte gemeenschap verkeerde, leidde echter overal in het land tot rellen. De president en dominee Martin Luther King werden door de omstandigheden uiteen gedreven.
Omslag
In het Johnsontijdperk nam de militaire opbouw in Vietnam enorm toe. Er werden naar rato niet meer Afrikaanse Amerikanen dan blanken naar Vietnam gestuurd, maar hun death rate was wel 30% hoger. Johnson voelde zich in 1965 in de Vietnamoorlog genoodzaakt tot operatie Rolling Thunder die het intensiveren van de luchtaanvallen op Noord-Vietnam inhield, maar was bijzonder ongelukkig met de gevolgen van zijn beslissingen: hij werd behoorlijk depressief. De weerstand tegen de oorlog nam toe. Jongemannen begonnen hun dienstplichtkaarten te verbranden, en de kritiek op de eens zo populaire president klonk steeds luider door in de teksten van blues- en gospelmuziek. I want somebody to tell my mother and go down yonder in Georgia and tell my father: That I’m way over here, crawling in these trench holes, covered with blood.ii
Verraden
Toen Martin Luther King in 1967 ook nog fel uithaalde tegen de oorlog in Vietnam, voelde de president zich verraden door degene met wie hij voorheen streed voor burgerrechten. Na het Tet-offensief, in Vietnam zakte de populariteit van Johnson naar 36%. L.B.J., I know, I know you’ve been a lots of good, and I believe, I believe you would help me, if you only could. But please, please, Mr. President, help me if you can.iii
Moorden
Het boek gaat ook in op het effect van de moorden op Martin Luther King en Robert Kennedy in 1968 en de diepe indruk die deze maakten in de Afrikaans-Amerikaanse gemeenschap. Aan het langzaam ontwakende zwarte zelfbewustzijn is het laatste hoofdstuk gewijd. Uh, with your bad self, say it loud!I’m black and I’m proud! Say it loud! I’m black and I’m proud!iv
Boek met cd’s
Bij het boek horen twee CDs: de ene is gevuld met songs die gewijd zijn of appelleren aan Lyndon B. Johnson, op de andere staat Martin Luther King centraal.
Zijn drie eerdere boeken zette Van Rijn op dezelfde manier op. Roosevelt’s Blues, The Truman and Eisenhower Blues, en Kennedy’s Blues. Ook deze gaan vergezeld van CDs.
Guido van Rijn
President Johnson’s Blues: African-American Blues and Gospel Songs on LBJ, Martin Luther King, Robert Kennedy and Vietnam 1963-1968.
Paperback, 356 pages, 142 illustraties
30 Euro
Agram Blues Books
ISBN-13 978-90-814715-1-0
Agram Blues
Biography Guido van Rijn
____________________________________
i J.B. Lenoir, “Alabama Blues” (composer credit: J.B. Lenoir), Chicago, 5 May 1965; issued on CBS LP 62593; reissued on Evidence CD 26068. A few months later he was to sing the song for European audiences during the American Folk Blues Festival. One version recorded there is:
J.B. Lenoir, “Alabama Blues” (composer credit: J.B. Lenoir), somewhere in Europe, prob. October 1965; issued on JSP LP 1105.
ii The Mighty Hannibal, “Hymn No. 5” (composer credit: James T. Shaw), 1966; issued on Josie 964; reissued on Muziekcentrum Vredenburg MCVB CD 20012.
A later version of this song is:
The Mighty Hannibal, “Hymn No. 5,” 1973; issued on Aware AWLP 1001.
In 2007 the artist updated this song with references to President Bush and the war in Iraq:
The Mighty Hannibal, “Hymn No. 9-11,” Atlanta, Georgia, 12 January 2007, private DVD recorded live.
iii Tiny Watkins, “Soldier’s Sad Story” (composer credit: Watkins), 1967; issued on Excello 2287; reissued on Agram Blues ABCD 2020.
iv James Brown, “Say It Loud – I’m Black and I’m Proud (Part 1)” (composer credit: James Brown), 7 August 1968; issued on King 6187.